ไหล่ติด (Frozen shoulder)  

กลุ่มอาการเอ็นหุ้มข้ออักเสบและยึดติด ส่งผลให้เกิดอาการปวดไหล่ นอนตะแคงทับไหล่ข้างที่ปวดไม่ได้ ในช่วงแรกจะมีอาการปวดข้อไหล่รบกวนการนอน ติดตะขอชั้นในด้านหลังไม่ได้ หวีผม สระผมลำบาก 

ปัจจัยเสี่ยงให้เกิดข้อไหล่ติด

• เคยบาดเจ็บที่ข้อไหล่มาก่อน การผ่าตัดทรวงอก
• ภาวะโรคอื่นๆเช่น ความผิดปกติของหมอนรองกระดูกคอ กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด พยาธิสภาพของสมอง
• ผู้ป่วยโรคต่อมไทรอยด์ และ โรคเบาหวาน
• การใช้งานข้อไหล่ในลักษณะซ้ำ เช่น ทำงานบ้าน ทำอาหาร ทำขนม ขับรถเป็นระยะเวลานาน งานเย็บปักถักร้อย

ระยะของอาการข้อไหล่ติด แบ่งเป็น 4 ระยะตามอาการและพยาธิสภาพ

1. Pre-adhesive stage ผู้ป่วยจะปวดแปล๊บๆช่วงท้ายของการเคลื่อนไหวข้อไหล่ ปวดตื้อๆขณะพักแขน มีอาการปวดรบกวนการนอน เริ่มมีการจำกัดการเคลื่อนไหวในทิศทางหมุนแขนออก ระยะนี้กินเวลานานถึง 3 เดือน
2. Painful หรือ Freezing stage ผู้ป่วยเริ่มมีการจำกัดการเคลื่อนไหวมากขึ้นเรื่อยๆในทุกทิศทาง มีการอักเสบข้อเยื่อหุ้มข้อ แขนงหลอดเลือดถูกสร้างเพิ่มขึ้น ระยะนี้กินเวลานาน 3-9 เดือน
3. Frozen stage ผู้ป่วยจะมีอาการปวดและจำกัดการเคลื่อนไหว การอักเสบของเยื่อหุ้มข้อลดลง แต่มีการสร้างพังพืดมากขึ้น ระยะนี้กินระยะเวลา 9-15 เดือน
4. Thawing stage ผู้ป่วยมีอาการปวดน้อยลง แต่มีอาการข้อติดมากขึ้น ระยะนี้กินเวลา 15-24 เดือน

การรักษาทางกายภาพบำบัด

การรักษาทางกายภาพบำบัด มีเป้าหมายในการลดปวด เพิ่มองศาการเคลื่อนไหวของผู้ป่วยให้กลับมาใช้งานได้ปกติ 

• ลดปวดลดอักเสบ เพิ่มการหมุนเวียนเลือด ช่วยให้กล้ามเนื้อและเยื่อหุ้มข้อไหล่ยืดหยุ่น ด้วยshortwave diathermy หรือคลื่นอัลตราซาวน์
• กระตุ้นการทำงานของกล้ามเนื้อรอบข้อไหล่ ด้วยกระแสไฟฟ้าช่วยขจัดของเสียในเนื้อเยื่อ ลดตึงลดบวม เพิ่มกำลังกล้ามเนื้อ ทำให้เกิดการเคลื่อนไหวของข้อไหล่ตามธรรมชาติ
• ดัด ข้อไหล่ช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นของเยื่อหุ้มข้อไหล่ และกล้ามเนื้อรอบข้อไหล่ เพิ่มองศาการเคลื่อนไหวให้กลับมาปกติ

• ออกกำลังกายเพิ่มความยืดหยุ่นและความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบข้อไหล่ ป้องกันการกลับมาบาดเจ็บซ้

7 ท่าบริหารสำหรับข้อไหล่ติด

• Pendulum stretch โน้มตัวไปด้านหน้าเล็กน้อย ทิ้งน้ำหนักลงที่แขนแล้วค่อยๆหมุนแขนเป็นวงกลม จากวงเล็กแล้วค่อยขยายเป็นวงใหญ่ ทำ 20 รอบ แล้วกลับทิศการหมุน

• Towel stretch ให้ไขว้แขนไปทางด้านหลัง แล้วใช้มือข้างที่มีอาการปวดจับปลายผ้าด้านหนึ่ง ส่วนปลายผ้าอีกด้านใช้มือข้างที่ไม่ปวดช่วยออกแรงดึง เพื่อช่วยยืดข้อไหล่ของข้างที่มีอาการปวด ทำ 10 -20 ครั้งต่อวัน

• Finger walk ให้หันหน้าเข้าหากำแพง ห่างจากกำแพงประมาณ 3ส่วน4 ของ แขน แล้วใช้นิ้วข้างที่มีอาการปวดแขน ค่อยๆ ไต่ๆ กำแพงขึ้นไป จนสุดเท่าที่แขนจะยกได้ ค้างไว้ 10 วินาที ทำ 10-20 ครั้งต่อวัน

• Armpit stretch วางแขนข้างที่ปวดบน โต๊ะที่สูงระดับอก แล้วค่อยๆย่อเข่าสองข้างลงตรงๆพร้อมกัน เพื่อเป็นการยือกล้ามเนื้อ ในวงแขนแล้วค้างไว้ 10 วินาที ทำ 10-20 ครั้ง
• Outward rotation ใช้มือทั้งสองข้างจับยางยืด ศอกหนีบข้างลำตัว แขนท่อนล่างขนานกับพื้น แล้วหมุนแขนท่อนล่างด้านที่มีอาการปวดออกด้านข้าง ประมาณ 2-3 นิ้ว ค้างไว้5 วินาที ทำ 10 -15 ครั้ง
• Inward rotation ใช้ยางยืดผูกติดกับโต๊ะหรือ ลูกบิดประตูสูงระดับข้อศอก แล้วปลายยางอีกด้านใช้มือข้างที่เจ็บถือไว้ หนีบศอกแนบลำตัว แขนท่อนล่างขนานกับพื้น แล้วออกแรงหมุนแขนเข้าหาลำตัว 2-3 นิ้ว ค้างไว้ 5 วินาที ทำ 10-15 ครั้ง